Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej (jezuitów) Warszawa (mazowieckie)
Prospekt
Opis Instrumentu
Obecny instrument zbudował Dominik Biernacki w latach 60. XX w. W lewej części szafy sekcja manuału I, w środkowej – sekcja manuału II zamknięta od góry żaluzją, w prawej – sekcja pedału. Dwa miechy pływakowe.
Skala manuałów: C–a3; skala pedału: C–f1.
Informacje o budowie
Budowniczy
Dominik Biernacki
Rok zakończenia budowy
ok. 1961
Właściwości
Liczba głosów
25
Liczba klawiatur
2+P
Traktura gry
elektro-pneumatyczna
Traktura rejestrów
elektro-pneumatyczna
Dyspozycja instrumentu
| Manuał I | Manuał II | Pedał |
|---|---|---|
| 1. Pryncypał 8’ | 1. Holflet 8’ | 1. Pryncypał bas 16’ |
| 2. Koncertflet 8’ | 2. Viola d’amour 8’ | 2. Subbas 16’ |
| 3. Dolce 8’ | 3. Vox coelestis 8’ | 3. Oktawbas 8’ |
| 4. Bourdon 8’ | 4. Flet major 8’ | 4. Fletbas 8’ |
| 5. Oktawa 4’ | 5. Praestant 4’ | 5. Chorałbas 4’ |
| 6. Rurflet 4’ | 6. Bachflet 4’ | 6. Fagot 16’ |
| 7. Super oktawa 4’ * | 7. Róg nocny 2’ | |
| 8. Mikstura 3-4 ch. | 8. Kwintflet 1 1/3’ | |
| 9. Trompet 8’ | 9. Cymbel 3 ch. | |
| 10. Vox humana 8’ |
Pomoce
Połączenia: M. I–P., M. II–P., MII-MI, Super M. II–M.I, Subo M. II–M.I
Tremolo manuału II
Automat pedałowy
Dwie wolne kombinacje
Crescendo
Żaluzja manuału II
Wyłącznik głosów językowych
Stałe kombinacje: Piano, Forte, Tutti
Tremolo manuału II
Automat pedałowy
Dwie wolne kombinacje
Crescendo
Żaluzja manuału II
Wyłącznik głosów językowych
Stałe kombinacje: Piano, Forte, Tutti
Przypisy
*) faktycznie głos 2’
Zdjęcia
Trzon dyspozycji Biernackiego typowy i dobry, bo dający spore możliwości.
Różnica w stopażu Octawy mogła wynikać ze zmiany stopażu podczas budowy i pozostawienia starej tabliczki, czy też braku odpowiedniej tabliczki (i niezmienieniu jej później).
Mogło to również wynikać - co jest dość prawdopodobne - ze zmiany stopażu w trakcie użytkowania organów. Piszę o tym ostatnim, gdyż nie jest to rzadko spotykane zjawisko. Jeżeli po odbiorze organów, w trakcie użytkowania jedynie, ktoś, kiedyś, uznał, że skoro w II jest Praestant 4'" (zbliżony nieco w brzmieniu do Oktawy 2', co do końca też nie jest prawdziwe), to istniejącą Oktawę 4' można podrasować na Oktawę 2' (trochę podbarokizować dyspozycję), a jak się komuś zachce pryncypałowej 4' w manuale głównym, "to se ściągnie koplungując Praestant 4'".
Takie myślenie - jak pokazują przypadki różnych instrumentów - o tyle jest niebezpieczne, że może wywołać zjawisko Dopplera, czyli stanowić wyjście do kolejnych zmian i w końcu przedysponowania całej dyspozycji i niekoniecznie w tym instrumencie...
Wiadomym jest jednak, że w szczególnych przypadkach, wynikających ze stanu technicznego czy muzycznego uzasadnienia, pewne przesunięcia lub zamiany są uzasadnione i korzystnie wpływają na instrument, jednakże nie każdy pomysł jest dobry i uzasadniony.
A czy taka zmiana była pożądana i konieczna, a obecny układ głosów brzmi dobrze - to jest już pytanie do grających na tym instrumencie:-)