Bazylika Matki Bożej Pokornej Rudy (śląskie)
Prospekt
Opis Instrumentu
Pierwsze organy w opactwie cystersów w Rudach powstały w 1474 r. Zostały uszkodzone przez żołnierzy szwedzkich podczas wojny trzydziestoletniej. W 1686 r. naprawę przeprowadził organmistrz Chr. Kendrzewski z Gliwic za 100 guldenów. Wykonał on wówczas nowy miech i kanały powietrzne. Kolejny remont wykonał za 213 guldenów organmistrz F. W. Scheffler z Brzegu w 1769 r. Następnie w 1827 r. organy zostały odnowione i ulepszone przez Franza Finklera z Ostrawy. W 1857 r. nowe organy zbudował za 2757 talarów Johann Matthias Vinzenz Haas z Głubczyc. Uległy one zniszczeniu w 1945 r. Dyspozycja tego instrumentu była następująca:
| Manuał I Hauptwerk |
Manuał II Nebenwerk |
Pedał |
| Prinzipal 16’ | Geigenprinzipal 8’ | Unterſatz oder Majorbaß 32’ |
| Quintatön 16’ | Bordun 16’ | Prinzipal 16’ |
| Prinzipal 8’ | Dolcan 8’ | Violon 16’ |
| Viola di Gamba 8’ | Doppelrohrflöte 8’ | Subbaß 16’ |
| Trompete 8’ | Flauto dolce 8’ | Poſaune 16’ |
| Salicet 8’ | Gedackt 8’ | Baßquinte 10 2/3’ |
| Portunal 8’ | Geigenprinzipal 4’ | Prinzipal 8’ |
| Naſſat-Quint 5 1/3’ | Gemshorn 4’ | Baßflöte 8’ |
| Octave 4’ | Naſſat-Quinte 2 2/3’ | Superoctave 4’ |
| Doppelrohrflöte 4’ | Waldflöte 2’ | |
| Superoctave 2’ | ||
| Cornett 2 2/3’, 4chörig | ||
| Mixtur 2’, 4fach |
Manualkoppel, Pedalkoppel, Windablaß, Calcantenzug
Obecne organy zbudowała firma Biernacki. Są utrzymane w idealnym stanie. Stół gry został wymieniony na nowy prawdopodobnie przez Henryka Hobera z Olesna.
Informacje o budowie
Właściwości
| Manuał I | Manuał II | Pedał |
|---|---|---|
| 1. Burdon 16' | 1. Pryncypał fletowy 8’ | 1. Violonbas 16' |
| 2. Pryncypał 8' | 2. Koncertflet 8’ | 2. Subbas 16' |
| 3. Hohlflet 8' | 3. Aeolina 8' | 3. Oktawbas 8' |
| 4. Salicet 8' | 4. Vox coelestis 8’ | 4. Szpicflet 8' |
| 5. Flet major 8' | 5. Gedeckt 8’ | 5. Chorałbas 4' |
| 6. Oktawa 4' | 6. Prestant 4’ | 6. Waldflet 2' |
| 7. Szpicflet 4' | 7. Traversflet 4’ | 7. Mixturbas 3 rz. |
| 8. Flet minor 4' | 8. Rurflet 4’ | 8. Puzon 16' |
| 9. Kwinta 2 2/3' | 9. Nasard 2 2/3’ | |
| 10. Super oktawa 2' | 10. Piccolo 2’ | |
| 11. Flecik 1 1/3' | 11. Tercflet 1 3/5’ | |
| 12. Mixtura 3 rz. | 12. Sifflet 1’ | |
| 13. Trompet 8' | 13. Cymbel 3rz | |
| 14. Obój 8’ |
I - P, II - P, dwie wolne kombinacje, Tremolo, Dzwony
Zdjęcia
Stół gry
Nieco odmiennie L. Burgemeister (Der Orgelbau..., s. 175) datuję budowy organów przez J.M.V. Haasa - podaje rok 1855, a nie 1857.