Kościół Nawiedzenia NMP i Wszystkich Świętych Kierzkowo (kujawsko-pomorskie)

Prospekt

Prospekt

Opis Instrumentu

Historia parafii w Kierzkowie sięga XIV wieku. Pierwsza świątynia uległa zniszczeniu podczas potopu szwedzkiego, po czym rozebrano ją w 1689 roku, a parafię zlikwidowano. Ponowna erekcja parafii miała miejsce w kwietniu 1925 roku. W 1934 roku odbyło się poświęcenie nowej świątyni.

Od momentu powstania nowy kościół nie był wyposażony w organy. Kwestia ta była podnoszona podczas wizytacji pasterskich. Dopiero na przełomie 1956 i 1957 roku zaczęto planować montaż instrumentu. Wówczas to w prace zaangażowano lokalnego instalatora organów – Mariana Śliwińskiego z Inowrocławia, który był bratem miejscowego proboszcza ks. Bronisława Śliwińskiego. M. Śliwiński nieznanym sposobem wszedł w posiadanie 12-głosowego instrumentu Paula Voelknera, który zamontowany był w gimnazjum w Inowrocławiu. Według projektu chciał on wykorzystać zachowane części i na ich podstawie wybudować 18-głosowe organy za 175 000 zł. Rada parafialna, celem porównania cen instrumentów fabrycznie nowych, zwróciła się m.in. do firm Biernackiego, Kamińskiego i Truszczyńskiego, które swoją pracę wyceniły na ponad 350 000 zł. W związku z tym zamówienie powierzono Śliwińskiemu, na co zgodę wyraziła kuria w Gnieźnie. Niestety, tak jak to zwykle bywało w projektach Śliwińskiego, był on „niedoszacowany” – okazało się, że cena budowy instrumentu miała wzrosnąć do 268 000 zł. Poróżniło to braci oraz proboszcza z radą parafialną i kurią, jednak z powodu zebrania 90% materiałów potrzebnych do budowy organów postanowiono zebrać dodatkową kwotę. Niestety, część podwykonawców, jak chociażby Kazimierz Dudziński z Bydgoszczy, który miał wykonać piszczałki prospektowe, nie wywiązywało się ze swoich zobowiązań. Częściowo uruchomione organy (manuał I oraz część głosów pedałowych) zabrzmiały podczas Pasterki 1959 roku. Niestety, obecnie rozpoznana i przebadana dokumentacja archiwalna nie pozwala odpowiedzieć na pytanie, kiedy finalnie ukończono organy. Według karty inwentarzowej organy zostały w bliżej nieokreślonym momencie przedysponowane i prawdopodobnie rozbudowane o jeden głos. 

Największy remont organów miał miejsce na przełomie i 2014 i 2015 roku. Wówczas to zmieniono trakturę na elektropneumatyczną oraz rozbudowano instrument o dodatkowe głosy i urządzenia.

Obecnie planowane jest gruntowne czyszczenie instrumentu wraz z przeprowadzeniem prac badawczych, które pozwolą określić ilość elementów z warsztatu Voelknera oraz innych organmistrzów.


Rok zakończenia budowy
po 1960
Stan instrumentu
Dobry
Liczba głosów
20
Liczba klawiatur
2+P
Traktura gry
elektro-pneumatyczna
Traktura rejestrów
elektro-pneumatyczna
Dyspozycja instrumentu
Manuał IManuał IIPedał
1. Bordun 16'1. Salicjonał 8'1. Subbas 16'
2. Pryncypał 8'2. Flet kryty 8'2. Violonbas 16'
3. Gamba 8'3. Flet poprzeczny 4'3. Oktawbas 8'
4. Flet otwarty 8'4. Pryncypał 4'4. Fletbas 8'
5. Oktawa 4'5. Flet blokowy 2'
6. Flet rurkowy 4'6. Oktawa 1'
7. Oktawa 2'7. Dzwonki 2'+1 1/3'
8. Mikstura 3-4 rzęd
9. Trąbka 8' *
Pomoce
Połączenia: P/MI, P/MII, MI/MII, MI/MII super, MI/MII sub, MII super, Super I-P*, Super I-I*
Tremolo, wolna kombinacja, crescendo, żaluzja
Rejestry zbiorowe: Piano, Mezzoforte, Pleno, Tutti
Przypisy
*) głosy i urządzenia dodane podczas ostatniej przebudowy





Źródło

Archiwum parafii Kierzkowo
Karta inwentarzowa organów (opr. W. Łyjak, 2004)
Oględziny własne

Autor
Adam Bigosiński


Ostatnia modyfikacja: 2026-06-01 21:21:45