Kościół św. Wojciecha Stary Wiśnicz (małopolskie)

Prospekt

Prospekt

Opis Instrumentu

Akta wizytacji z lat: 1728, 1730 i 1748 wymieniają 9-głosowe organy wymagające remontu. Według dwóch pierwszych wizytacji instrument wyposażony był w Tympan. W 1801 r. musiano wybudować nowe organy, skoro stare przeniesiono do Bieńkówki. W liście parafian do kurii z 1854 r. wymieniony jest organ naktorem długo bardzonie grano aż się zlitował terazniej szy godny Ks. Wikary i ten całkiem zreperował. Między 1873 a 1882 r. zapłacono Od naprawy organu 25 złr. 85 cnt., jednak już dwa lata później zakupiono nowe, sześciogłosowe organy firmy Rieger (opus 115). Zapewne zbyt mały ich rozmiar w stosunku do kubatury kościoła był przyczyną wymiany instrumentu na nowy po zaledwie 24 latach. W 1908 r. organy Riegera sprzedano do Laskowej, gdzie znajdują się do dziś. W 1910 r. nowy, dużo większy instrument zbudował Tomasz Fall ze Szczyrzyca. Prospekt miał być wykonany według projektu konserwatorów kierujących wówczas restauracją kościoła. W 1917 r. miejscowy proboszcz zabiegał u władz biskupich i konserwatorskich o pomoc w uchronieniu piszczałek prospektowych od rekwizycji, działania te zakończyły się jednak fiaskiem. W 1958 r. organy zostały odczyszczone […] przez Żebrowskiego, co należałoby wiązać z osobą Stanisława Żebrowskiego z Krakowa, czynnego jeszcze w latach 50. XX w.. Natomiast w 1962 r. instrument został odremontowany […] przez firmę Fal[l]a, którą należałoby utożsamiać z zakładem Bartłomieja Ziemiańskiego, kontynuatora działalności szczyrzyckiego mistrza. Ostatni remont przeprowadził ok. 2005 r. Tadeusz Piotrowski z Modlnicy. Wymienił on wówczas dmuchawę elektryczną i usunął dźwignię do kalikowania.

Wiatrownice klapowo-zasuwowe. Stół gry wbudowany w lewy bok szafy organowej.

Skala manuałów: C–f3; skala pedału: C–d1 (piszczałki istnieją do d, dalej repetycja).


Budowniczy
Tomasz Fall
Rok zakończenia budowy
1910
Liczba głosów
13
Liczba klawiatur
2+P
Traktura gry
mechaniczna
Traktura rejestrów
mechaniczna
Dyspozycja instrumentu
Manuał IManuał IIPedał
1. Pryncypał 8’1. Vox Celesta 8’1. Subbas 16’
2. Oktawa 4’2. Salic[i]onal 8’2. Pryncypał Bas 8’
3. Wiola de Gamba 8’3. Gemshorn 4’3. Coelo 8’ [sic!]
4. Rohr Flöte 8’4. Amabilis 8’
5. Flet Minor 4’
6. Mixtura 3 ch
Pomoce
Koppel II-I, Koppel I-P
Tremolo manuału II
Stół gry

Stół gry






Źródło

P. Pasternak, Zabytkowe organy w diecezji tarnowskiej, Tarnów 2025, s. 226–227 (tam też szczegółowa bibliografia)
Zdjęcia: Michał Stańczyk

Autor
Paweł Pasternak


Ostatnia modyfikacja: 2026-05-16 13:35:46