Kościół św. Marcina Kępno (wielkopolskie)

Prospekt

Prospekt

Opis Instrumentu

Organy zbudował Józef Bach z Rychtala w latach 1919–1922 jako 26-głosowe, z uwzględnioną w liczbie włączników w stole gry oraz na wskaźniku wałka crescendo możliwością rozbudowy do 29 głosów. W 1923 r. Feliks Nowowiejski przeprowadził odbiór techniczny organów, wzbogacony koncertem złożonym z jego kompozycji, w którym udział brali także: śpiewaczka Natalia Radlińska, skrzypaczka Czajkowska-Assaturoff, wiolonczelistka Krystyna Żabska i chór pod dyrekcją organisty Wincentego Schmidta. Po II wojnie światowej organmistrz Stefan Fiołka, współpracownik Józefa Bacha, na zlecenie proboszcza, ks. Mariana Magnuszewskiego, będącego również muzykiem i kompozytorem, przeprowadzał systematyczne przeglądy i strojenia, a w latach 1960–1965 podczas kompleksowego remontu prowadzonego pod nadzorem ks. Gerarda Mizgalskiego urzeczywistnił on zaproponowaną przez Adama Hadyńskiego z Kępna rozbudowę o trzy głosy (Kwintaton 8’, Portunal Flet 8’, Kwinta 2 2/3’). Prace sfinansował ksiądz mieszkający w Anglii. Po 1978 roku organy remontowało kilku organmistrzów, co przyczyniło się do likwidacji niektórych urządzeń i wprowadzenia przeróbek. Należały do nich m.in. przeprowadzona przez Jarosława Kałużyńskiego wymiana rejestrów Vox Celestis 8’ i Aeolina 8’ na Pikolo 2’ i Oktawę 2’ oraz usunięcie szafy ekspresyjnej i odłączenie dwóch głosów języczkowych przez Andrzeja Fiołkę, który remontował organy w 2000 roku. W latach 2019–2024 firma KLARR Organs z Mikorzyna wymieniła trakturę z pneumatycznej na elektropneumatyczną, wykonała nowy kontuar elektroniczny przy użyciu starej obudowy z drewna dębowego oraz zastąpiła zabytkowe miechy magazynowe dwoma miechami pływakowymi z rynku wtórnego, które są zasilane odrębnymi dmuchawami firm Siedlar i Könyves. Po zakończeniu prac diecezjalna komisja muzyki kościelnej stwierdziła niemożność dokonania odbioru końcowego.


Budowniczy
Józef Bach
Rok zakończenia budowy
1923
Liczba głosów
29
Liczba klawiatur
2+P
Traktura gry
elektro-pneumatyczna
Traktura rejestrów
elektro-pneumatyczna
Dyspozycja instrumentu
Manuał IManuał IIPedał
1. Bordon 16'1. Klarnet 8’1. Pusonbas 16'
2. Trąba 8’2. Pryncypał skrzypcowy 8’2. Pryncypałbas 16'
3. Pryncypał 8’3. Portunal Flet 8’ *3. Violonbas 16'
4. Gamba 8’4. Salicjonał 8’4. Subbas 16'
5. Flet Otwarty 8’5. Kwintaton 8’ *5. Oktawbas 8'
6. Bourdon 8’6. Flauto 4’6. Cello 8'
7. Oktawa 4’7. Flet Koniczny 4’7. Fugara 4'
8. Flet 4’8. Kwinta 2 2/3’ ***
9. Flet Rurkowy 4’9. Oktawa 2’ **
10. Kwinta 2 2/3’ *10. Kornetino 3 ch. 2 2/3’
11. Super Oktawa 2’
12. Mixtura 3 ch. 2 2/3’
Pomoce
I-Ped
II-Ped
II-Ped Super
I-I Super
II-I Sub
II-I
II-I Super
II-II Sub
II-II Super
II-I Solo Super
I-II Solo Super

Setzer
Crescendo
Żaluzja manuału II
Tremolo manuału II
Przypisy
*) głosy dobudowane przez Stefana Fiołkę
**) głosy wymienione przez Jarosława Kałużyńskiego
***) pierwotnie Vox Celestis 8’, zmienione przez Jarosława Kałużyńskiego na Pikolo 2’
Stół gry

Stół gry

Stary stół gry (2015)

Stary stół gry (2015)

Tabliczka budowniczego (2015)

Tabliczka budowniczego (2015)

Tabliczka Andrzeja Fiołki (2015)

Tabliczka Andrzeja Fiołki (2015)

Traktura (2015)

Traktura (2015)

Piszczałki

Piszczałki

Miech pływakowy

Miech pływakowy






Źródło

Zrekonstruowane organy zagrają w Wielkanoc (wywiad Mirosława Łapy z Karolem Kozanem), „Tygodnik Kępiński” 27 marca 2024
Wspomnienia Edwarda Burzały (1935–2022)
Zdjęcia tabliczek: Łukasz Lipieta

Autor
redakcja


Ostatnia modyfikacja: 2026-05-13 22:16:58

Kościół ewangelicko-augsburski (Kępno) - 15 głosów

GrZa2882
GrZa2882 2026-05-14 17:03:10
Wymiana traktury to dewastacja instrumentu, zaburza zamysł brzmieniowy i czyni nienaturalnym. Do każdego rodzaju traktury stosuje się pewne różnice w budowie piszczałek. Szkoda słów w ogóle, jak można dalej powielać błędy znane z czasów PRL...
adam.bigosinski
adam.bigosinski 2020-11-29 20:06:34 Edytowany
1. Nowowiejski mógł co najwyżej te organy odebrać, nie "oddać".
2. Skoro wymiana głosów była wykonana w sposób urągający to wymiana traktury nie jest?