Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa (OO. Jezuitów) Kraków (woj. małopolskie)

Prospekt

Prospekt

Opis Instrumentu

Monumentalna bazylika została wzniesiona w latach 1909-1912. Począwszy od 1923 r. firma Gebrüder Rieger z Jägerndorf oferowała jezuitom wykonanie organów. W 1925 r. swój kosztorys przedstawił Wojciech Zagórda z Czernichowa, proponując budowę 44-głosowych organów o 3 manuałach i pedale. Organmistrz ten alternatywnie zaprojektował 26-głosowy instrument wyposażony w 2 manuały i pedał. O zlecenie na budowę organów starała się również firma Dominika Biernackiego z Włocławka (w 1925 lub 1926 r.) oraz zakład Josepha Goebla z Gdańska (w 1927 r.). Ostatecznie 23 września 1927 r. jezuici złożyli zamówienie w firmie Rieger. Dnia 15 maja 1928 r. przywieziono elementy nowego instrumentu, który następnie został zamontowany na obszernym chórze muzycznym. Niedługo później, 4 czerwca, miał miejsce odbiór techniczny, natomiast 10 czerwca – uroczyste pobłogosławienie organów (opus 2317).

Pierwszą naprawę instrumentu przeprowadziła firma Rieger w 1947 roku. Z kolei 18 listopada 1956 r. odbyło się pobłogosławienie organów po przebudowie nadzorowanej przez prof. Józefa Chwedczuka, a wykonanej prawdopodobnie przez firmę Wacława Biernackiego z Krakowa. Oryginalną trakturę pneumatyczną zastąpiono wówczas systemem elektropneumatycznym oraz dokonano pewnych modyfikacji w zakresie dyspozycji, która odtąd przedstawiała się następująco:

Manuał I
Bourdon 16’
Pryncypał 8’
Gedekt 8’
Koncert flet 8’
Fugara 8’
Salicet 8’
Oktawa 4’
Rurflet 4’
Róg nocny 4’
Kwinta 2 2/3’
Super-oktawa 2’
Mixtura 4ch.
Trompet 8’

Manuał II
Pryncypał fletowy 8’
Holflet 8’
Kwintaton 8’
Gemshorn 8’
Oktawa 4’
Bachflet 4’
Oktawa 2’
Sifflet 1 1/3’
Sesquialtera 2ch.
Kornet 3ch.
Obój 8’

Manuał III
Pryncypał skrzypcowy 8’
Flet 8’
Flet harmonijny 8’
Aeolina 8’
Vox coelestis 8’
Praestant 4’
Trawersflet 4’
Nasard 2 2/3’
Pikolo 2’
Tercja 1 3/5’
Flageolet 1’
Cymbel 3ch.
Vox humana 8’

Pedał
Kontrabas 16’
Subbas 16’
Violonbas 16’
Oktawbas 8’
Cello 8’
Chorałbas 4’
Mixturbas 3ch.
Puzon 16’

I-ped., II-ped., III-ped., II-I, III-I, III-II, Super M.II, Super M.II-M.I, Super M.III-M.I, Subo M.III-M.II, Subo M.II-M.I, Subo M.III-M.I;
Tremolo M.II, Tremolo M.III, Dzwony; 
Komb. dowolna I, Komb. dowolna II, Komb. dowolna III, Piano, Mezzo-Forte, Forte, Fortissimo, Tutti (jako włącznik ręczny i nożny), Autom. mod. ped., Języki;
Crescendo, Ekspresja II.M., Ekspresja III.M.

Między 2007 a 2009 r. firma Jerzego Kukli z Lublina przebudowała organy, częściowo zmieniając dyspozycję oraz instalując nowy stół gry z elektronicznym systemem pamięci typu setzer.

Instrument 47-głosowy, o trakturze elektropneumatycznej, z wolnostojącym stołem gry o 3 manuałach (C-g3) i pedale (C-f1).

Prospekt organowy niearchitektoniczny, eklektyczny, jednosekcyjny.

Budowniczy
Rieger
Rok zakończenia budowy
1928
Liczba głosów
47
Liczba klawiatur
3+P
Traktura gry
elektro-pneumatyczna
Traktura rejestrów
elektro-pneumatyczna
Dyspozycja instrumentu
Manuał IManuał IIManuał IIIPedał
1. Bourdon 16'1. Flauto Principale 8'1. Geigen-principal 8'1. Kontrabass 16'
2. Principal 8'2. Gedeckt 8'2. Flûte harmonique 8'2. Subbass 16'
3. Doppel-gedeckt 8'3. Portunal-flöte 8'3. Aeoline 8'3. Violonbass 16'
4. Concert-flöte 8'4. Salicional 8'4. Vox coelestis 8'4. Quintbas 10 2/3'
5. Fugara 8'5. Principal 4'5. Gemshorn 4'5. Octavbass 8'
6. Quintaton 8'6. Rohrflöte 4'6. Travers-flöte 4'6. Bassflöte 8'
7. Octave 4'7. Flageolett 2'7. Quintflöte 2 2/3'7. Cello 8'
8. Gedeckt-flöte 4'8. Flautino 1'8. Piccolo 2'8. Octave 4'
9. Quinte 2 2/3'9. Cornett 3-4 fach9. Terzflöte 1 3/5'9. Posaune 16'
10. Super-octave 2'10. Mixtur 3 fach10. Mixtur 3 fach10. Trompete 8'
11. Mixtur 4 fach11. Clarinette 8'11. Oboe 8'11. Glocken *
12. Fagott 16'12. Glocken *12. Vox humana 8'
13. Trompete 8'13. Clairon 4'
Pomoce
I-P, II-P, III-P, II-I, III-I, III-II, Sub II-I, Super II-I, Sub II, Super II, Sub III-I, Super III-I, Sub III-II, Super III-II, Sub III, Super III;
tremolo II i III manuału, automat pedału, wyłącznik głosów językowych, wyłącznik połączeń sub i super, tutti, setzer;
crescendo, żaluzje II i III manuału
Przypisy
*) dzwony rurowe
Fragment wnętrza instrumentu

Fragment wnętrza instrumentu

Dawny stół gry

Dawny stół gry

Fragment prospektu

Fragment prospektu

Stół gry

Stół gry








Opracował(a): Piotr Matoga
Źródło: Archiwum Prowincji Polski Południowej Towarzystwa Jezusowego w Krakowie: oferty na budowę organów, korespondencja z firmami organmistrzowskimi, kroniki.


Ostatnia modyfikacja: 2017-02-07 19:12:42

Kościół NMP Matki Kościoła (Prądnik Biały) (Kraków) - 29 głosów
Kościół Najświętszego Imienia Maryi (pijarów – Rakowice) (Kraków ) - 13 głosów
Kościół Stygmatów św. Franciszka z Asyżu (OO. Franciszkanów-Reformatów - Bronowice Wielkie) (Kraków) - 27 głosów

Zaloguj się, aby dodać komentarz!